WMO veranderingen:  Gemeenten krijgen er steeds nieuwe taken bij. Per 1 januari  a.s. is  opnieuw de WMO aan de beurt. Dat vraagt om een nieuwe aanpak: De activerende overheid met nieuwe regels: “en wat dacht u er zelf aan te doen?”. LADA  gaf haar visie in de vergadering van 22 november. De ontwikkelingen in de praktijk zullen we nauwlettend in de gaten houden. 

Met “De kanteling” wordt  een belangrijk deel van de verzorgingsstaat afgebouwd. Niet langer is de staat de vanzelfsprekende oplosser van beperkingen van individuele burgers. De primaire verantwoordelijkheid wordt  bij de betrokkene zelf gelegd. Prima. Dit vraagt  een oplossende houding van direct betrokkenen en, belangrijker, ook van  hun sociale omgeving. Het bereiken van de cultuuromslag die daarvoor nodig is zal de grootste uitdaging worden, niet alleen voor de lokale overheid, ook voor het zelfredzame deel van de samenleving. Meer dan tot nu toe zullen we als burger oog moeten hebben voor gemeenschappelijke taken en verantwoordelijkheden op lokaal niveau, het wel en wee in onze straat, buurt of kern. Dat kan op gespannen voet staan met andere culturele waarden in onze huidige samenleving: De individualisering die  soms is doorgeschoten in een “ieder voor zich” mentaliteit waarbij geen oog meer is voor de behoeften van derden.

Met de vaststelling van de verordening en beleidsregels hebben we slechts een deel van het probleem te pakken. De aard en omvang van de vangnetfunctie van de overheid wordt voor een deel  bepaald door het ondersteunend vermogen van het zelfredzame deel van de samenleving. Ook de bereidheid elkaar te helpen als dat nodig is. Hierop zal het veranderingsproces zich voor een belangrijk deel moeten richten. Er zit een volgorde in het proces van de kanteling: eerst zorgen dat nieuwe wegen begaanbaar zijn ( of worden) en pas dan de oude routes afsluiten.

Vraag: wat is het plan op dit punt?  De reacties van de WMO raad over het beleid lijken voort te komen uit onzekerheid over de gevolgen. Een cultuuromslag regel je niet per decreet! Vraag: Wat te doen als in individuele situaties blijkt dat betrokkene (mentaal, of capaciteit) niet in staat is de cultuuromslag te maken? Met andere woorden, wat is belangrijker: De mens of de regel? Deze vraag dient zich ook aan als blijkt dat het budget ontoereikend blijkt.

Vraag: een transitieproces als de kanteling brengt ons als samenleving op nieuw terrein. De verordening en de beleidsregels dienen daarom opgevat te worden als levende documenten. Welk plan heeft het college voor ogen om het proces te bewaken en welke rol kan de raad hierin nog spelen?

Over de financiële gevolgen en dekking: Het slimmer inzetten van schaarse middelen is een veel gebezigde term. Zijn we tot voor kort  “een beetje dom” bezig geweest?

Vragen: welke slimme maatregelen zijn nu in beeld? Is er ruimte voor innovatieprojecten? Hoe ziet het transitiemanagement er uit? Hoe is de procesbewaking georganiseerd? Wordt de korting die het Rijk heeft toegepast bij de decentralisatie goedgemaakt met onze slimme werkwijze, of zit de slimheid in het vaker NEE verkopen?

Anders dan in het voorstel zijn wij van mening dat de gekantelde WMO onlosmakelijk verbonden moet worden met het zelfredzame deel van de samenleving. Het nog te ontwikkelen beleid Burgerparticipatie verdient een stevige link met het WMO beleid.  De kernvraag aan de burger zal worden: Hoe draag jij bij aan de lokale samenleving? Ons motto: “Niemand aan de kant”.

Rob Ravensteijn,

fractievoorzitter LADA